SON EKLENENLER

Cumhurbaşkanı ödeneği, kimlerin maaşını ve emekli aylıklarını etkileyecek?

Yeni Şafak Gazetesi yazarı Ahmet ÜNLÜ bugünkü yazısında; 2022 yılı Cumhurbaşkanı ödeneğinin Cumhurbaşkanı, TBMM Başkanı, bakanlar ve milletvekili maaşını nasıl etkilediğini yazdı.
24 Ekim 2021 07:55

2022 yılı Cumhurbaşkanı ödeneği, kimlerin maaşlarını ve emekli aylıklarını etkiliyor?
Daha şimdiden Cumhurbaşkanı ödeneği üzerinden Cumhurbaşkanı'nın muhalefet tarafından yıpratılmaya çalışıldığını görüyoruz. Halbuki bu ödenek Cumhurbaşkanı'na ödenecek maaşın yanında TBMM Başkanı, bakanlar ve milletvekillerinin de maaşını belirlemektedir. İşte bu nedenle 2022 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanun Teklifi'nde Cumhurbaşkanı'na verilecek yıllık ödeneğin rasyonel tespit edilmesinde fayda vardır. Ayrıca, Covid-19'un ortaya çıkardığı ekonomik sıkıntıların da dikkate alınarak Cumhurbaşkanlığı ödeneğinin gözden geçirilmesinde fayda olduğunu düşünüyoruz.

Cumhurbaşkanı maaşı nasıl belirleniyor?
Cumhurbaşkanı, TBMM Başkanı, eski Başbakanlar, bakanlar ve milletvekillerine ödenen maaşlar kamuoyuna oldukça abartılı bir şekilde yansıtılmakta ve bu maaşlar üzerinde çok fazla spekülasyon yapılmaktadır. Bu nedenle konu oldukça hassas bir öneme sahiptir.

5510 sayılı Kanun'un 43'üncü maddesinde; Cumhurbaşkanı, TBMM Başkanı, Başbakan, bakanlar ve milletvekillerine emekli maaşının nasıl bağlanacağı detaylı bir şekilde izah edilmiştir. Buna göre bağlanacak emekli maaşı hesabı şu şekilde yapılmakta:

2022 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanun Teklifi'ne göre Cumhurbaşkanı'na verilecek yıllık ödeneğin 1.209.000 TL olarak belirlendiği basına yansımıştır. Bu rakama göre 2022 yılı için belirlenen Cumhurbaşkanı aylık ödeneği: 1.209.000 ÷ 12= 100.750 TL'dir.

Ayrıca, bu verilere göre Cumhurbaşkanı'nın emekli aylığı: 100.750 x% 40= 40.300 TL'dir. 2021 yılına göre% 14,4886 oranında bir artış yapıldığı görülmektedir. Elbette Cumhurbaşkanlarına yapılan ödemeler hiçbir şekilde gündeme dahi gelememesi gerekirken maalesef muhalefet adeta bu maaşlar üzerinde tepinmektedir.

Cumhurbaşkanı ödeneği başka kimlerin emekli maaşlarını etkiliyor?
TBMM Başkanı ve eski Başbakanların emekli aylığı ise Cumhurbaşkanı emekli aylığının% 75'idir. Buna göre 2022 yılında TBMM Başkanı ve Başbakan'a ödenecek emekli aylığı: 40.300 x% 75= 30.225 TL'dir. Milletvekili emekli maaşı ise; Cumhurbaşkanı'nın emekli aylığının% 45'idir. Bu tutar ise 40.300 x% 45= 18.135 TL'dir.

Bunların emekli maaşları yıllık olarak Cumhurbaşkanı ödeneğine göre belirlendiği için maaş katsayısındaki artışlar nedeniyle emekli maaşlarında artış olmamaktadır. Dolayısıyla bunların emekli maaşları yıl başında ne kadar ise yıl sonunda da aynıdır.

Cumhurbaşkanı ödeneği niçin bu kadar önemlidir?
Cumhurbaşkanı ödeneği üzerinden Cumhurbaşkanı, TBMM Başkanı, bakanlar ve milletvekillerinin emekli maaşına gelen zam ile asgari ücrete gelen zam kıyaslanacaktır. Dolayısıyla gereksiz polemiklerden kaçınmak ve Cumhurbaşkanı'na yapılacak saldırıları önlemek için Cumhurbaşkanı ödeneği belirlenirken çok dikkatli olunması gerekmektedir.

Her yıl aralık ayı sonuna doğru Asgari Ücret Tespit Komisyonu Kararı'na göre bir sonraki yılın asgari ücreti belirlenmekte ve asgari ücret de birçok ödeme unsurunu etkilemektedir. Dolayısıyla asgari ücret belirlemesinde oluşacak olumsuzlukları önlemenin en büyük yolunun Cumhurbaşkanlığı ödeneğinden geçtiğini ifade edebiliriz. Bunun için de Covid-19'un ortaya çıkardığı ekonomik sıkıntılar dikkate alınarak Cumhurbaşkanlığı ödeneğine hiçbir artış yapılmaması yerinde olacaktır.

Maaş katsayısındaki artışlar Cumhurbaşkanı ve vekil maaşlarını etkiler mi?

Cumhurbaşkanı'nın aldığı maaş ve emekli maaşı, maaş katsayısındaki artışlardan etkilenmemektedir. Yani Cumhurbaşkanı dahil bakanların ve milletvekillerinin emekli maaşları yılda bir defa belirlenmekte ve maaş katsayısındaki artışlardan etkilenmemektedir. Bunların emekli maaşları yıllık olarak Cumhurbaşkanı ödeneğine göre belirlendiği için maaş katsayısındaki artışlar nedeniyle bunların emekli maaşlarında artış olmamaktadır.

Milletvekili maaşı hangi kanunda düzenlenmektedir?
Milletvekilleri ve bakan maaşları Türkiye Büyük Millet Meclisi Üyelerinin Ödenek, Yolluk ve Emekliliklerine Dair Kanun hükümleri çerçevesinde belirlenmektedir.

Bu kanunun birinci maddesinde; "Türkiye Büyük Millet Meclisi üyelerinin aylık ödeneklerinin tutarı, en yüksek devlet memurunun almakta olduğu miktardır. En yüksek devlet memuruna ödenenlerden gelir vergisine tabi olmayanlar bu kanuna göre de gelir vergisine tabi tutulmaz. Türkiye Büyük Millet Meclisi üyelerine bu madde uyarınca hesaplanacak aylık ödenek tutarının yarısı yolluk olarak ödenir. Bu yolluklar herhangi bir suretle haczedilemez. Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri en yüksek devlet memurunun almakta olduğu mali ve sosyal haklardan yararlanırlar" hükmüne yer verilmiştir.

En Yüksek Devlet Memuru ifadesi Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanı için kullanılmaktadır. Dolayısıyla milletvekili ve bakanların maaşlarının kıstas alındığı maaş Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanı'na ödenen maaştır.

Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanı için ödenecek maaş tutarı ise mülga 3056 sayılı kanunda düzenlenmiştir. Mülga 3056 sayılı Kanun'un Sözleşmeli Personel başlıklı 35'inci maddesinde: "Başbakanlık merkez teşkilatında, müsteşar kadrolarına atananlar atandıkları kadrolarda sözleşmeli olarak da, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve diğer kanunların sözleşmeli personel çalıştırılması hakkındaki hükümlerine bağlı olmaksızın çalıştırılabilir. Bu şekilde istihdam edilen müsteşara 56.400 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarda aylık ücret ödenir. Ocak, Nisan, Haziran, Temmuz, Ekim ve Aralık aylarında birer aylık ücreti tutarında ikramiye verilir. Yapılacak diğer ödemeler ile bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Bakanlar Kurulu'nca tespit edilir" hükmüne yer verilmiştir.

Diğer yandan, Bakanlar Kurulu Kararı ile Başbakanlık'ta Çalıştırılacak Sözleşmeli Personel Hakkında Hizmet Sözleşmesi Esaslarında da Başbakanlık Müsteşarı'na sözleşme ücretine ilaveten hangi ödemelerin yapılacağı belirlenmiş olup, bunlar arasında özel hizmet tazminatı, makam tazminatının yarısı ve fazla çalışma ücreti yer almaktadır.

703 sayılı KHK ile yapılan düzenlemeye göre ile Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanı'na yapılacak ödemeler için, Başbakanlık Müsteşarı'na yapılan ödemelere ilişkin mülga hükümlere atıf yapılmıştır. Dolayısı ile en yüksek devlet memuru aylığı tutar olarak değişmemiş oldu. Bu nedenle maaş katsayısındaki artışlar bakan ve milletvekili maaşını da arttırmaktadır. Buna göre bakan ve milletvekillerine İdari İşler Başkanı'na yapılan aylık ödemelerin 1,5 katı tutarında ödeme yapılmaktadır. Ancak, bakanların maaşı milletvekillerinden biraz daha fazladır.

Bakan maaşları milletvekili maaşlarından ne kadar fazladır?

3055 sayılı Cumhurbaşkanı Yardımcıları ve Bakanların Ödenek ve Yollukları İle Temsil Ödenekleri Hakkında Kanun'un birinci maddesinde Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlara, 5000 gösterge rakamının memur aylıklarına uygulanan katsayı ile çarpımı sonucu bulunan miktarda temsil ödeneği verileceği ifade edilmiştir. Buna göre, milletvekili maaşlarına ilave olarak 5.000 gösterge rakamının maaş katsayısı ile çarpımından oluşan tutarda bakan ödeneği ilave edildiğinde bakan maaşı ortaya çıkmaktadır. Yani bakanlara ödenen maaş milletvekillerine ödenen maaştan 898,98 TL daha fazladır.

5510 sayılı Kanun'a tabi milletvekilleri daha düşük ücret alırlar
15.10.2008 tarihinden sonra göreve başlayan bakan ve milletvekilleri 5510 sayılı Kanun'a tabi olacakları için 5434 sayılı Kanun'a tabi olan bakan ve milletvekillerinden daha az ücret alırlar. Bunun sebebi ise emekli kesintilerinin daha fazla olmasıdır. Ancak emekli olunca her ikisi de aynı emekli maaşını alacaklardır. Yani milletvekilleri emekli maaşında 5510 veya 5434 ayrımı yoktur.

YENİ ŞAFAK

POLİTİK BAKIŞ SAYFASINI
YORUMUNUZU YAZIN ...
Farklı olanı seçin:
# # # # # #
Memur
Sitemizde küfür, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, yabancı karakter kullanılan ve suç teşkil eden yorumlar yayınlanmamaktadır. Yorumunuz yukarıdaki gerekçelerden herhangi biri nedeniyle yayınlanmamıştır.
SON EKLENEN HABERLER